در گذشته بخش واسط بین استامپ و سوکت سخت پروتز را لایه ای از جنس پلی فوم تشکیل می داد. با پیشرفت تکنولوژی و تولید مواد سازگار با بدن، این بخش جای خود را به لاینرها داده است که ممکن است از جنس سیلیکون، پلی یورتان و مواد جدیدی باشد که در ساخت پروتزها مورد استفاده قرار می گیرد. به بیان خلاصه تر، کمپانی های سازنده عملا به صورت معمول از چهار نوع پلیمر استفاده می کنند. لاینرهای متداول عبارت از لاینرهای سیلیکونی، پلی یورتانی (ژل لاینر)، ترمولین سافت و اکسترا سافت هستند.
لاینرهای اختصاصی برای هر فرد این لاینرها هم پیش ساخته هستند و هم برای فرد به صورت اختصاصی ساخته می شوند که البته در صورت ساخت اختصاصی، به علت نیاز به قالب پوزتیو استمپ و پروسه ساخت، گران از لاینرهای عمومی خواهند بود. البته نباید از ذکر این نکته گذشت که از نظر تطابق و راحتی به نفع استفاده کننده خواهد بود.
همچنین این روش بیشتر برای استمپ هایی که در آنها دفورمیتی وجود داشته باشد و یا به شدت مخروطی باشند استفاده می شود. البته در مواردی که نخواهیم از کپ انتهایی استفاده کنیم، لاینرهای پیش ساخته می توانند با کانکشن و یا بدون کانکشن باشند و یا دارای رینگ seal-in باشند.
پوشش پارچه ای در لاینرها لاینرها گاهی دارای پوشش پارچه ای هستند که باعث استحکام و تسهیل در پوشیدن لاینر می شوند. در صورت نداشتن پوشش، برای پوشیدن باید از اسپری های روان کننده یا از روش رول کردن و یا از پودر تالک برای جا زدن استامپ دارای لاینر در داخل سوکت سخت استفاده شود.
وقتی شما دارای پای صاف خواهید بود که قوس داخل پا صاف و کف پا کاملا با سطح زمین در تماس باشد. اگر زمانی که فرد ایستاده است، پا دارای قوس طبیعی نباشد، آن فرد دارای صافی کف پاست. هر پای انسان از ۲۶استخوان تشکیل شده که توسط ۳۳مفصل و تعداد زیادی ماهیچه، تاندون و رباط در کنار یکدیگر قرار گرفتهاند.
بهطور کلی در کف پا سه نقطه وجود دارد که نقاط اصلی تحملکننده وزن هستند. این نقاط شامل زیر استخوان پاشنه، زیر انتهای تحتانی اولین استخوان کف پایی و زیر انتهای تحتانی پنجمین استخوان کف پایی می شود.
چگونگی قرار گرفتن این ساختارها در کنار هم، قوسهای استخوانی را ایجاد میکند. زمانی که راه میرویم، این قوسهای قابلارتجاع، وزن بدن را میان پاها و ساق پا توزیع میکنند. این قوسها، نقش جداییناپذیری در چگونگی راه رفتن ما دارند و درواقع بهعنوان اهرمهای محکمی برای حرکت، عمل میکنند. تاندونها، مفاصل پا را بههم متصل میکنند. حال اگر تاندونها سست شوند، موجب صافی کف پا میشود.
کف پای صاف در سنین مختلف
صافی کف پا در نوزادان و کودکی که تازه به راه افتاده، طبیعی است. هنگامی که بچه بزرگتر میشود و به سنین 2 تا 3 سالگی می رسد، تاندونها سفتتر میشوند و به شکل قوس در میآیند. در دوران نوجوانی، بیشتر افراد دارای قوس طبیعی در کف پا هستند، اما برخی هم دچار صافی کف پا میشوند.
صدمات بدنی، بیماریها و افزایش سن ممکن است به تاندونها صدمه وارد کرده و موجب صافی کف پا شود. این نوع پای صاف، ممکن است فقط در یک پا ایجاد شود.
بهندرت صافی کف پا در کودکان درد دارد. در این حالت، دو یا تعداد بیشتری از استخوانهای پا رشد کرده و بههم متصل میشوند. این وضعیت را «پیوستگی قوزک پا» مینامند.
گاهی، صافی کف پا بهعلت مشکلات موجود در زانو و قوزک بهوجود میآید. این مشکلات بر قوزک پا فشار وارد میکنند و قوزک را به سمت داخل برمیگردانند و موجب عدم تراز پاها میشوند.
از کجا بفهمیم که کف پایمان صاف است؟ صافی کف پا همیشه علائمی دارد. این علائم عبارت از صافی یکطرفه یا دوطرفه پا، ساییدگی کفشها به سمت داخل، درد ناحیه تحتانی پاها، درد ناحیه داخل قوزک پا، تورم قسمت داخلی قوزک و پا درد هستند.
برای تشخیص اینکه فردی دارای صافی کف پاست، میتوانیم از چند روش استفاده کنیم:
روش اول: سادهترین کار، آزمایش جای پای خیس است. به این شکل که کف پا را با آب خیس کنید سپس روی یک سطح صاف بایستید. اثری که از پا روی سطح باقی میماند، هر چه کاملتر باشد، نشاندهنده صافتر بودن کف پاست.
روش دوم: در افرادی که کف پای صاف قابل انعطاف دارند، قوس کف پا را زمانی میتوان مشاهده کرد که فرد روی انگشتهای پا بایستد، ولی در افرادی که کف پای صاف سخت دارند، حتی با قرار گرفتن روی انگشتهای پا هم نمیتوان قوس کف پا را در آنها مشاهده کرد.
روش سوم: همانطور که قبلا هم اشاره کردیم، از کفشها نیز میتوان به صافی کف پا پی برد. کفشها را روی میزی صاف قرار دهید و از پشت به آنها نگاه کنید. کف پای صاف باعث خوردگی قسمت داخلی پاشنه پا میشود. صافی کف پا همچنین باعث میشود قسمت بالایی کفش به سمت داخل پاشنه خمیده شود.
روش چهارم: اگر دچار پا درد هستید، برای اطمینان از صافی کف پای خود بهتر است با پاهای کاملا موازی بایستید و از فردی بخواهید از پشت پاهای شما را نگاه کند. میتوانید خودتان هم از آینه، پاهای خود را نگاه کنید. در حالت عادی فقط انگشت کوچک پا از پشت قابل مشاهده است، ولی چنانچه یک پا، صافتر از پای دیگر باشد، انگشت چهارم یا سوم پا را هم میتوان دید. در این صورت باید حتما به پزشک یا کلینیک فنی ارتوپدی صحت بخش مراجعه کنید.
روش پنجم: پاهای صاف معمولا بهدلیل افتادگی قوس پا، بزرگتر از پاهای معمولی و گاهی پهنتر هستند. این به معنای رشد طبیعی پا نیست، بلکه بهخاطر فقدان قوسی کف پاست.
انحرافات ستون فقرات باید انحنای اندکی داشته باشد تا بتواند استرس و فشار حرکات روزمره را جذب کند. اگر این انحنای طبیعی شدید باشد، مشکل عدم همترازی به وجود میآید و چون فضاهای درون کانال ستون فقرات در بعضی نقاط تنگتر میشود و ریشههای اعصاب مجاور تحت فشار قرار میگیرد، بیمار دچار درد میشود این انحنای غیرعادی معمولاً به صورت بدشکلیهایی مانند اسکولیوز (انحرافات ستون فقرات)، لوردوز (گودی کمر) و کیفوز (گوژپشتی) بروز مییابد. پزشک بهترین روش درمان را پس از اندازهگیری میزان انحنای ستون فقرات توصیه میکند. البته بعضی انواع انحرافات ستون فقرات قابل درمان نیستند و اصلاح بعضی موارد نیز به جراحی نیاز دارد.
انواع انحرافات ستون فقرات
ستون فقرات از استخوانهای کوچکی به نام مهره تشکیل میشود که روی یکدیگر قرار دارند. ستون فقرات سالم از نمای جانبی دارای انحنایی ملایم است.
این انحناها در جذب فشار مربوط به جاذبه و حرکت به بدن کمک میکنند. در حالت ایدهآل وقتی از پشت به ستون فقرات نگاه میکنیم، باید ستون فقرات را به صورت خط صافی ببینیم که در وسط پشت بدن امتداد دارد.
اما وقتی ناهنجاریهای ستون فقرات بروز مییابد، انحناهای طبیعی ستون فقرات تشدید میشود یا بینظمیهایی مشاهده میشود ـ این بدشکلیها در قالب سه اختلال گوژپشتی، اسکولیوز و لوردوز مشاهده میشود.
کیفوز
کیفوز، گوژپشتی یا قوزپشتی به انحنای شدید ستون فقرات در بخش فوقانی پشت بدن گفته میشود. این اختلال در خانمهای مسن “قوز بیوهزن” گفته میشود. ناحیه صدری ستون فقرات معمولاً یک انحنای طبیعی جزئی دارد.
انحنای ستون فقرات در بخش بالا و پایین ستون فقرات و گردن به نگه داشتن وزن سر و جذب ضربه کمک میکند. اگر قوس ستون فقرات بیش از حد طبیعی باشد، مشکل گوژپشتی پیش میآید. قوز واضحی در بالای پشت بدن بیماران مبتلا به کیفوز دیده میشود. بخش فوقانی پشت بدن در بیماران مبتلا به کیفوز برجسته و گرد است. کیفوز فشار روی ستون فقرات را افزایش میدهد و به درد دامن میزند. چنانچه فشار قوز ستون فقرات به ریهها وارد شود، کیفوز میتواند عامل مشکلات تنفسی هم بشود.
اسکولیوز
اسکولیوز به انحنای غیرعادی ستون فقرات گفته میشود.
ستون فقرات در حالت عادی انحنایی در پایین کمر و بالای شانه دارد. اما اگر انحنایی به شکل حرف C یا S از یک سمت به سمت دیگر ستون فقرات مشاهده شود، به احتمال زیاد فرد دچار اسکولیوز یا انحراف ستون فقرات است. اسکولیوز غالباً به دو دسته ساختاری و غیرساختاری تقسیمبندی میشود. اسکولیوز ساختاری پیآمد آسیبدیدگی، بیماری یا نقص مادرزادی است و دائمی محسوب میشود. اما اسکولیوز غیرساختاری به انحناهای موقتی گفته میشود که امکان اصلاح آن وجود دارد.
گودی کمر
لوردوز یا گودی کمر زمانی ایجاد میشود که کمر انحنای رو به داخلی بیشتر از حد عادی داشته باشد. چون لوردوز هم گردن و هم پایین کمر را درگیر میکند، فشار مضاعفی به ستون فقرات وارد میشود و در نتیجه بیمار دچار درد و ناراحتی میشود. اگر لوردوز به موقع درمان نشود، توانایی حرکت کردن بیمار مختل میشود.
هرچند لوردوز در هر سنی مشاهده میشود، اما ابتلا به بعضی عارضهها و وجود عاملهای خطر خاص احتمال ایجاد لوردوز را افزایش میدهد.
روش های درمان
جهت اصلاح انحراف ستون فقرات با درجه انحنای بیشتر از ۴۰ درجه اندیکاسیون جراحی و در درجه انحنای مابین ۲۰ تا ۴۰ درجه اندیکاسیون استفاده از کرست های طبی توصیه میشود. کرست های طبی شامل میلواکی،بادی جاکت،تیلور،بوستون و… هستند.
امروزه در جوامع پیشرفته با توجه به توسعه تکنولوژی در توانبخشی و ارتوپدی،اقدام به ساخت نوع جدیدی از کرست های به صورت شخصی سازی شده با انجام اسکن های ۳بعدی و طراحی های ۳بعدی،۳D corset ها چاپ و تولید می شوند.
از مزایای شاخص استفاده از این نوع کرست ها می توان به دقت در ساخت،وزن سبک و قابلیت هوارسانی به پوست بدن و حرارت کمتر نسبتبه نمونه های پیشین،اشاره کرد.
از کرست های ۳بعدی همچنین زمانی که انحنایی به تدریج پیشرفت می کند و در حالتی که سن رشد طولانی در پیش باشد جهت جلوگیری از پیشرفت انحنا و در مواردی برای درمان استفاده می شود. ضمنا از کرست های ۳بعدی در شکستگی های ستون فقرات بعد از عمل جراحی جهت توانبخشی و مراقبت نیز استفاده می شود.
پای چنبری که به آن کلاب فوت نیز می گویند، نوعی بیماری مادرزادی است که با ناهنجاری پا بروز پیدا می کند. اگر این بیماری را از نظر ظاهری بررسی کنیم، پنجه های پای فرد مبتلا به پای چنبری به داخل و پاشنه به خارج چرخیده و چین عمیق در کف پا ایجاد شده و پا از مچ به پایین متمایل می شود. این بیماری در زمان نوزادی و تولد کاملا مشخص است. شایع ترین علت بروز پا چنبری، کوتاه بودن تاندون آشیل است که موجب میشود پا به سمت بالا کشیده شود. خوشبختانه، پای چنبری برای خود کودک دردناک نیست و به راحتی نیز درمان میشود. برای آن که نوزاد بتواند در آینده و در دوران کودکی، راه رفتن را بیاموزد، لازم است حتماً پای چنبری را درمان کرد.
کدام نوزادان گرفتار این بیماری می شوند؟
بیشتر نوزادان پسر درگیر این بیماری هستند و می تواند یک پا یا هردوپا را درگیر کند. شدت بیماری در زمان تولد می تواند ضعیف یا شدید باشد اما به محض تشخیص باید درمان شروع گردد.
درمان در کودکی و بزرگسالی
درصورت عدم درمان، فرد دربزرگسالی روی لبه خارجی پای خود راه خواهد رفت. اگرچه در زمان نوزادی درمان نسبتا راحت است اما درمان در بزرگسالی فقط با برش دادن استخوانهای پا و جوش دادن آنها به یکدیگر ممکن است. درحال حاضر درمان با روش گچ گیری سریال به روش پونستی انجام می شود. به طوریکه نوزاد بطور هفتگی ویزیت شده و ابتدا پا در وضعیت اصلاحی ماساژ داده شده و بعد گچ گیری می شود. به این ترتیب، به تدریج با گچ وضعیت پا اصلاح می شود. این کار ممکن است تا ۶ هفته بطور سریالی ادامه داشته باشد. همچنین در جلسات پایانی ممکن است نیاز به آزادسازی تاندون آشیل گردد که بطور سرپایی انجام می شود. هرچند ممکن است موارد خیلی شدید و مقاوم بعد از سن ۶ ماهگی تحت جراحی قرار گیرد.
چه درمان بصورت گچ گیری سریال باشد و چه بصورت جراحی، پس از اصلاح حتما تا سن دبستان نیاز به کفش طبی و بریس خواهد بود و به دلیل احتمال عود بالا حتما باید پوشیدن کفش و بریس رعایت شود. در گذشته توصیه می شد که کفش کودک را جابجا کرده و کفش پای راست را به پای چپ و بلعکس پوشاند اما امروزه توصیه به کفش طبی مخصوص بنام ریورس لست که توسط مهندسین ارتوپدی فنی ساخته می شود، می گردد. همچنین بریس مخصوص به نام دریس براون که شب ها برای کودک بسته می شود و پاها را دروضعیت چرخش به خارج نگه می دارد نیز برای درمان نیاز است.
درمان پای چنبری یا کلاب فوت در صحت بخش
مهم ترین نیاز برای والدین نوزادانی که از این بیماری رنج می برند، صبر و شکیبایی است. خوشبختانه در کلینیک ارتوپدی فنی صحت بخش، تمام مراحل درمان این بیماری به کمک کارشناسان مجرب و دستگاه های به روز دنیا، انجام می گیرد. کلینیک فنی صحت بخش انواع خدمات آتل بندی، گچ گیری و تولید بریس ها و کفش های طبی را بر اساس نیاز فرد بیمار در این بیماری و سایر بیماری های مرتبط با ارتوپدی ارائه می دهد.
در بسیاری از نوشته های پزشکی از پا به عنوان قلب دوم انسان یاد شده است. در واقع انسان ها بخش اعظمی از فعالیت های عادی، حرفه ای، کاری، ورزشی و تفریحی خود را مدیون پاهایشان هستند و از این عضو کمک می گیرند. قطع این عضو و آسیب به آن تا حد زیادی می تواند یک فرد را از نظر حرکتی با مشکل مواجه کند. در این میان پروتزهای پا می توانند کمک بزرگی برای غلبه بر بخشی از محدودیت های حرکتی ایجاد شده نموده و فرد توانجو را به زندگی قبل از قطع عضو برگردانند. در این میان انواع پروتزهای پا با انواع سوکت ها قابل عرضه هستند و کیفیت پروتزها به خصوص کیفیت سوکت ها، تاثیر زیادی در میزان بازیابی توان حرکتی دارد.
مهم ترین نکته، احساس راحتی با پروتز
یکی از مواردی که باید در ساخت پروتزها مورد توجه قرار گیرد، احساس راحتی است که فرد توانجو باید در استفاده از این محصولات داشته باشد. به خصوص اینکه سوکت پروتز برای آمپوتههای بالای زانو نباید سخت و ناراحت کننده باشد و کیفیت زندگی استفاده کننده از این پروتز ها نباید توسط لبههای پر فشار پروتز محدود شود. برای نمونه، دادن آزادی حرکت بیشتر به عضلات داخل سوپاپ پروتز می تواند راحتی هنگام نشستن را افزایش دهد. علاوه بر این، سوکت پروتز انعطاف پذیر از عبور هوا جلوگیری می کند.
کارایی هم به اندازه راحتی مهم است
به طور کلی، یک سوکت پروتز مناسب می تواند باعث حداکثر راحتی در هنگام راه رفتن و نشستن، دادن حداکثر درجه آزادی برای عضلات درون سوکت و بهینه سازی انتقال قدرت بین اندام و پروتز در پیادهروی می شود. درست است که جنس مواد ساخته شده، کیفیت پروتز و ویژگی هایی مانند ضد آب بودن آن در قیمت نهایی تاثیرگذار است اما کارایی که شما باید از یک پروتز انتظار داشته باشید، به این مسائل بستگی دارد.
سوکت های پروتز تولید شده در صحت بخش
در مرکز ارتوپدی فنی صحت بخش، برای تولید سوکت پروتز از رزین های پلی اورتان قابل انعطاف، الیاف کربن با مقاومت بالا و فیبر مصنوعی مقاوم استفاده می شود. همچنین سوکت سیلیکون نیز به عنوان جایگزین برای سوکت پروتز انعطاف پذیر در این مرکز تولید می شود. سیلیکون چسبندگی مطلوب از جناغ را در داخل سوکت فراهم می کند تا آزادی عمل بیشتری به فرد استفاده کننده داده باشد. در واقع شما با مراجعه به این کلینیک می توانید از بین انتخاب های مختلف و مشورت گرفتن از کادر فنی متخصص و با تجربه، آنچه را که واقعا به آن نیاز دارید، سفارش داده و از خدمات ثانویه ماننند تعویض به موقع سوکت های پروتز نیز بهره مند شوید.
زانوهای ریزپردازنده، که گاهی اوقات به عنوان زانوهای کنترل شونده توسط کامپیوتر نیز شناخته میشوند، از فناوری استفاده میکنند که راه رفتن ایمنتر را با تلاش کمتر ارائه میدهد و حرکت در پله ها، رمپها و زمینهای ناهموار را با ثبات بیشتر و آسانتر میکند. این پروتزها می توانند توان حرکتی فرد توانخواه را بالاتر برده و به خصوص در نشستن و حرکت در سطوح ناهموار نتیجه ایده آلی داشته باشند.
نحوه کار زانوهای ریزپردازنده
این پروتزها دارای یک ریزپردازنده هستند که از سنسورهای داخل مفصل جواب و داده دریافت میکند. در واقع، حسگرهای درون زانوهای ریزپردازنده دائماً دادههای حرکتی و زمانبندی را جمعآوری میکنند و سپس زانوها آنها را تفسیر میکنند تا تنظیمات لازم را انجام دهند. آنها تنش ها را در زمان درست تشخیص می دهند، به طور خودکار سفتی آنها را تنظیم می کنند و به کاربر اجازه می دهند برای جلوگیری از سقوط، تعادل خود را بیش از پیش حفظ کند. البته قبل از نصب، متخصص ساخت پروتز با استفاده از لپتاپ یا تبلت شاخصهای کنترل را محاسبه کرده و پروتز زانو را تنظیم میکند.
زانوهای ریزپردازنده برای چه کسانی لازم است؟
زانوهای ریزپردازنده عموماً برای افرادی با سبک زندگی متوسط تا فعال که در زمین های ناهموار یا موانع محیطی اساسی تر مانند حاشیه ها و سطوح شیب دار حرکت می کنند، مناسب تر است. به ویژه برای افرادی که از دست دادن اندام دو طرفه دارند نیز به خوبی می توانند از این نوع زانوهای رایانه ای بهره گیرند. زیرا تنظیمات یکپارچه زانوهای ریزپردازنده به کاربران کمک می کند، هنگام انجام فعالیت های روزانه احساس امنیت و اعتماد به نفس بیشتری داشته باشند.
نکات مهم درباره استفاده از زانوهای ریزپردازنده
برخی از نکات مهمی که باید در نظر بگیری، عبارت است از این که این نوع زانو کمی سنگین تر از سایر انواع زانوهای مصنوعی است و زانوهای ریزپردازنده نیاز به نظارت باتری و شارژ مجدد مکرر دارند. بسیاری از کاربران متوجه می شوند که زانوهای ریزپردازنده به خوبی با پاهای ریزپردازنده جفت و هماهنگ می شوند اما نگهداری این زانوها سخت تر است. البته ذکر این نکته نیز ضروری است که استفاده از این زانوها نیاز به یادگیری مورد خاصی ندارد. این زانوها بسیار ایمن هستند. به طوریکه در صورت بروز مشکل در ره رفتن، زانو به طور خودکار سفت میشود و یا با افزایش سرعت از سوی بیمار، سرعت حرکت زانو نیز افزایش پیدا میکند.
تکنولوژی های روز دنیای پروتز در صحت بخش کلینیک فنی ارتوپدی صحت بخش تبریز همواره همگام با تکنولوژی روز تمامی خدمات مربوط به مفاصل ریزپردازنده را ارائه و انجام می دهد. شما می توانید با مراجعه به این مرکز، نسبت به سفارش و خرید پروتزهای مختص خود بر اساس نیازهای حرکتی که دارید اقدام کنید. کارشناسان فنی این کلینیک می توانند بر اساس سبک زندگی، وضعیت جسمانی و نیازهای روزمره شما بهترین نوع پروتز و ارتز را پیشنهاد داده و به طور اختصاصی بر اساس این داده ها، تولید و ارائه کنند.
آتل بندی یکی از روش های معمول برای درمان شکستگی هاست و از دیرباز اصلی ترین روند مراقبت بعد از جراحی های اورتوپدی و شکسته بندی ها به شمار می رود. دلیل بستن آتل، ثابت کردن عضو شکسته از بدن است تا حرکت اضافی روند درمان را مختل نکرده و بر شدت شکستگی و جراحت نیفزاید. روش های مختلفی برای آتل بندی وجود دارد. اگرچه با استفاده از دو تکه چوب نیز می توان در مواقع اضطراری آتل بندی کرد اما معمول ترین روش در کشور و در بیمارستان ها، استفاده از آتل های گچی است. در این نوشته تلاش می کنیم تا تفاوت روش آتل بندی گچی را با روش های مدرن تر آتل بندی همچون آتل سه بعدی بررسی کرده و روش بهتر را به شما معرفی کنیم.
قابل شستشو بودن آتل های سه بعدی
با توجه به اینکه گچ ضد آب نیست و در صورت خیس شدن شکسته و روند بهبود را مختل می کند، معمولا نمی توان برنامه ای برای شستشوی آن داشت و در صورت لزوم باید عوض شود ولی آتل های سه بعدی کاملا ضد آب بوده و با توجه به جنسی که دارند، در برابر شستشو مقاوم هستند.
آتل های سه بعدی سبک هستند
بیشتر شکایت بیماران از سنگینی آتل های گچی است و این سنگینی معمولا باعث نارضایتی می شود. همچنین آتل های گچی به دلیل سنگینی باعث محدودیت در حرکت نیز می شوند که از نظر جسمی و روحی به ضرر بیمار است. این در حالیست که آتل سه بعدی از وزن بسیار پایین تری نسبت به نوع گچی برخوردار است.
کاهش عفونت و خشکی اندام زیر آتل
به دلیل عدم امکان شتسشوی آتل های گچی بیماران از خارش شدید، خشکی، عفونت و اگزما در اندام های آتل بندی شده شکایت می کنند. اما در آتل بندی سه بعدی هیچ یک از این مشکلات به وجود نمی آیند. همچنین به دلیل اینکه ناحیه زیر آتل می تواند تمیز شود، احساس راحتی بیشتری به بیمار داده می شود.
قابلیت دید برای پزشکان
آتل های سه بعدی به دلیل نوع جنس و نحوه بسته شدن می توانند معاینه پزشکان در طول درمان را بهتر کنند. به طوریکه افزایش دید مناسبی به پزشکان داده می شود تا بتوانند در صورت مشکلات احتمالی در اشتباه بودن روند جوش خوردگی، سریعا نسبت به تغییر و بهبود روند اقدام کنند. این در حالیست که در آتل های گچی این امکان برای اصلاح روند درمان معمولا وجود ندارد.
بهترین زمان برای آتل بندی سه بعدی
در شکستگی ها بعد از تشکیل کالوس بهترین فرصت برای جداسازی آتل اولیه و بستن آتل ۳ بعدی فراهم می شود. در این زمان شما می توانید با مراجعه به مراکزی که این خدمات را ارائه می دهند نسبت به تعویض آتل گچی اقدام کنید. کلینیک فنی صحت بخش به عنوان اولین مرکز تجویز، طراحی و تولید انواع دستگاه های حرکت مصنوعی و توان بخشی از جمله انواع پروتز و ارتز در شمالغرب کشور، نسبت به ارائه خدمات آتل بندی سه بعدی اقدام کرده است.
تکنولوژی پرینت سه بعدی بار دیگر در عرصه پزشکی به کمک بیماران می شتابد. از گذشته تا به حال استخوان های شکسته را با گچ گیری درمان می کردند. اما با ورود تکنولوژی پرینت سه بعدی به دنیای پزشکی این امکان به وجود آمده تا کست های بهتر و حتی با ظاهری زیبا را برای هر بیماری به طور سفارشی پرینت گرفت. در ادامه بیشتر بخوانید.
یک کست پرینت شده سه بعدی در واقع جایگزین گچ ارتوپدی پوسته ای است که اغلب از گچ ساخته شده و برای ثابت نگه داشتن اندام یا بخشی از بدن به منظور بهبودی بخش آسیب دیده در شرایط شکستگی استخوان مورد استفاده قرار می گیرند. گرچه گچ های ساخته شده سنتی در بهبودی استخوان های شکسته موثر هستند، اما محدودیت های متعددی را ایجاد می کنند. گذشته از این واقعیت است که این گچ ها از نظر ظاهری ناخوشایند بوده و پوشیدن آنها راحت نیست، محدودیت های دیگری نیز وجود دارد:
اندام آسیب دیده در طول دوره درمان غیر قابل دسترس می باشد. در نتیجه فرد احساس ناراحتی و خشکی در پوست زیر گچ می کند. از آنجا که اندام شکسته با گچ پوشیده شده است، ناحیه زیر گچ نمی تواند تمیز شود و گاهی اوقات ممکن است سبب ایجادعفونت یا اگزما شود.
گچ ها می توانند وزن قابل توجهی داشته باشند که سبب ایجاد محدودیت در حرکت می شود.
این گچ ها ضد آب نبوده و در صورت خیس شدن شکسته و روند بهبود را مختل می کنند.
گچ های پرینت سه بعدی شده نه تنها قادر به حل محدودیت های فوق می باشند بلکه بر مبنای طرح های مورد استفاده مزایای بیشتری نیز ارائه می دهند.
کست های پرینت سه بعدی شده دارای ساختار ضد آب بوده و تهویه مناسب به منظور جلوگیری از عفونت های احتمالی را فراهم می سازد.
با پیشرفت صنعت ارتوپدی آتل های گچی،سنتی،سنگین وزن و نامناسب جای خود را به کست های سه بعدی چاپی می دهند.
آتل ها و ارتزها به مرحله پیشرفته و به روزی رسیده اند که توانبخشی و مراقبت ها را به تجربه ای راحت و مطابق میل مبدل می سازند.
مزیت های کست های چاپی سه بعدی
این کست ها علاوه بر اینکه به صورت سفارشی سازی شده و با اسکن دقیق ابعاد ناحیه مورد نظر بدن شخص،چاپ می شوند از قابلیت تنظیم نیز برخوردار می باشند تا هرچه بهتر بر روی بدن قالب شود.
از وزن بسیار سبک تری نسبت به آتل های گچی برخوردار می باشند به طوری که در بعضی کست ها تا یک دهم برابر اختلاف وزن وجود دارد.
ضد آب هستند و حتی از طریق منافذی که وجود دارد قابلیت آبرسانی به پوست را نیز دارا می باشند.
از طریق دسترسی که به پوست وجود دارد،هوای تازه به پوست بدن رسیده و قابلیت تنفس و هواگیری وجود دارد.
وجود این مزایا باعث می شود تا راحتی استفاده از کست سه بعدی برای بیمار وجود داشته باشد و روند بهبود استخوان و شکستگی تسریع یابد.
لازم به ذکر است که از کست های سه بعدی چاپی در اصلاح انحرافات آناتومیکی نیز استفاده می شود که درمقالات بعدی به این بخش نیز خواهیم پرداخت.
کلینیک فنی ارتوپدی صحت بخش تمام مراحل اسکن،طراحی و چاپ کست های سه بعدی را با استفاده از تجهیزات و دستگاه های به روز و کادر متخصص و مجرب انجام می دهد.
زانوی ضربدری بیشتر در کودکان روی میدهد و معمولاً مسئله نگرانکنندهای نیست اما در صورتی که این عارضه در بزرگسالان روی دهد باید مورد توجه قرار گیرد.
اگر زانوی ضربدری به خودی خود اصلاح نشد و یا اگر این عارضه در اثر مشکلات زمینهای ایجاد شود احتمالاً به درمان نیاز میباشد.
علائم زانوی ضربدری – هنگامی که زانوها با یکدیگر تماس داشته باشند و مچ پا و پاها بسیار از هم دور باشند.
– اختلال در راه رفتن
– طریقه راه رفتن (طرز راه رفتن) به حالتی غیرطبیعی و نادرست
چه عواملی موجب عارضه زانوی ضربدری میشود؟
دلایل متعددی موجب زانوی پرانتزی میشود این دلایل عبارتند از: تولد یا رشد، آسیبدیدگی، کمبود ویتامین، عوامل ژنتیکی و بیماریهای مفصل. علل ایجادکننده پای پرانتزی ممکن است در کودکان و بزرگسالان متفاوت باشد.
تولد یا رشد
زانوی ضربدری عارضه بسیار شایعی در میان کودکان میباشد. در اکثر موارد عارضه پای پرانتزی با بزرگتر شدن کودکان از بین میرود اما در صورتی که به مرور زمان عارضه برطرف نشد احتمال دارد که کودک به بیماریهای استخوانی مبتلا باشد.
شکستگی کوزن شکستگیهایی است که شامل شکستگی استخوان درشتنی میباشد. این نوع شکستگیها موجب بدشکلی و ناهنجاری پا میشود. این عارضه بیشتر در کودکانی که 3 تا 6 سال دارند روی میدهد. کودکانی که این عارضه را تجربه میکنند ممکن است به عارضه پای ضربدری مبتلا شوند.
راشیتیسم عارضهای است که در نتیجه کمبود ویتامین D به وجود میآید. به علت این عارضه، استخوانهای کودکان نرم و ضعیف میشود. این بیماری همچنین میتواند موجب تأخیر در رشد و بروز درد و ضعف عضلات شود.
زانوی ضربدری در بزگسالان ممکن است به علت عوامل ژنتیکی باشد که ممکن است از یکی از والدین یا هر دوی آنها به فرد منتقل شده باشد.
آسیبدیدگی
زانوی ضربدری در بزرگسالان ممکن است همانند کودکان به دنبال شکستگی ساق پا که اصلاحنشده روی دهد. همانطور که درباره شکستگی استخوان درشتنی (تیبیا) در فوق گفته شد این نوع شکستگی موجب بروز ناهنجاری در پا میشود که درنتیجهی آن ممکن است عارضه پای پرانتزی روی دهد.
بیماری مفصلی
چندین عارضهی پزشکی وجود دارد که اگر بزرگسالان به این عارضهها مبتلا باشند ممکن است به پای ضربدری نیز مبتلا شوند. بعضی از این عارضهها عبارتند از: استئو آرتریت یا روماتیسم مفصلی. فقط آرتروز نیست که میتواند موجب بروز پای ضربدری شود بلکه پای ضربدری نیز میتواند در آینده موجب آرتروز شود.
وزن
چاقی و اضافهوزن نیز میتواند منجر به بروز عارضه زانوی ضربدری شود.
درمان توسط پزشک
پزشک جهت درمان زانوی ضربدری و تشخیص اینکه آیا فرد به عارضه زانوی پرانتزی مبتلا است یا خیر چندین اقدام را انجام میدهد که عبارتند از:
– پاها، باسن و قسمت مچ به پایین را معاینه میکند.
– به طرز راه رفتن بیمار توجه میکند.
– در زمانی که زانوها با یکدیگر تماس کمی دارند، فاصله میان مچ پاها را اندازهگیری میکند.
– عکسبرداری اشعه ایکس را تجویز میکند تا ببیند که آیا استخوانها دارای مشکلات زمینهای هستند یا خیر.
درمان عارضه پای پرانتزی
اگر میخواهید بدانید که چگونه میتوان بدون انجام عمل جراحی میتوان عارضه پای ضربدری را درمان کرد باید بدانید که این موضوع تا حد زیادی به عامل ایجاد بدشکلی و انحراف پا بستگی دارد. اگر عامل ایجاد کننده عارضه پای پرانتزی به علت وجود مشکلات ساختاری نظیر ناهنجاری استخوانی باشد به احتمال زیاد انجام روشهای درمان زانوی ضربدری بدون جراحی به شما کمک نخواهد کرد.
اما اگر عارضه زانوی ضربدری در شما به علت مشکلات زمینهای نظیر وضعیت سلامتی یا ضعیف بودن عضلات ساق پا میباشد به احتمال زیادی اصلاح پای ضربدری به وسیله انجام روشهای بدون جراحی موفقیتآمیز خواهد بود.
بریس یا زانوبند
در هر حال اگر علت بروز عارضه زانوی پرانتزی، مشکلات مفصلی باشد که از آرتروز زانو ناشی میشوند درمانهای بدون جراحی مثل بریس ممکن است کمک کند. در صورتی که کشش و انقباض رباطها از جمله رباط جانبی داخل زانو و رباط صلیبی قدامی دشوار است استفاده از بریس نیز در این حالت زیاد کمکی نخواهد کرد. در صورتی که رباطهای زانویتان همچنان انعطافپذیر هستند، بریس تخلیه کننده وزن یکی از انواع بریسهایی است که میتواند به درمان کمک کند.
کفش ارتز
روش اصلاحی دیگری نظیر کفش ارتز (کفش طبی) برای درمان پای پرانتزی در بزرگسالان زیاد کمک نمیکند اما در صورتی که درد یا ناراحتی احساس میکنید میتواند به تسکین درد کمک کند.
تمرینات و حرکات ورزشی
تمرینات کششی نیز وجود دارند که بر روی تقویت عضلات پا و قسمت مچ پا به پایین تمرکز دارند و میتوانند به کاهش شدت والگوس (زاویه دارشدن زانو به خارج) زانو کمک کند. برخی از تمریناتی که میتوانید انجام دهید شامل حرکاتی نظیر حرکت قدم به کنار، حرکت پلکان، اسکات یا چمباتمه زدن کنار دیوار، فشار دادن زانو، کشش عضله همسترینگ میباشد. این حرکات را میتوان جهت تقویت مفاصل زانو انجام داد که میتوانند به کاهش شدت حالت ضربدری پا کمک خواهد کرد.
از روش ماساژ درمانی جهت درمان افرادی که از عارضه پای ضربدری رنج میبرند استفاده میشود. این روش شامل حرکت دادن پا به اطراف میباشد. هدف اصلی این روش کاهش میزان شدت پای ضربدری و کمک به رشد استخوان است. این روش برای افرادی که به بزرگسالی رسیدهاند یا اصلاً عوارضی ندارد و یا اینکه عوارض آن اندک است.
کم کردن وزن
اگر دلیل ابتلا شما به پای ضربدری اضافهوزن است مسلماً کاهش وزن میتواند به بهبود ناهنجاری پا کمک کند. به هر حال ثابت شده است که غالباً میزان شدت پای ضربدری در افراد چاق در مقایسه با شدت آن در افراد لاغر بیشتر است.
کمبود ویتامین
احتمالاً درمان بیماریهای زمینهای که موجب بروز ناهنجاری در پا میشود مؤثرترین روش بدون جراحی برای اصلاح پای ضربدری میباشد. یکی از این بیماریها، بیماری به نام راشیتیسم یا نرمی استخوان است که علت آن کمبود ویتامین D میباشد. به سادگی با درمان این بیماری استخوانها سالم میشود که درنهایت به اصلاح زانوی ضربدری کمک میکند.
یکی دیگر از بیماریهایی که بر اثر کمبود ویتامین ایجاد میگردد و میتواند موجب بروز پای ضربدری شود، بیماری اسکوروی است. اسکوروی به علت کمبود ویتامین ث به وجود میآید. هر دوی این بیماریها بهوسیله مصرف مکملهای ویتامین دی و ث و تزریق ویتامین و یا رژیم غذایی مناسب درمان میشوند.
عمل جراحی
روش عمل جراحی شامل افزودن یا برداشتن استخوان میباشد که این روش جراحی با نام استئوتومی شناخته میشود.
ارتوپدی فنی زیر مجموعه ای از رشته های وابسته به پزشکی است که هدف از آن تولید ارتوز و پروتز و آموزش بیمار برای استفاده از آنها است.
کسانی را که در این رشته فعالیت میکنند اگر ارتوز تولید میکنند ارتوتیست Orthotist و در صورتیکه پروتز یا اندام مصنوعی میسارند پراستتیست Prosthetist مینامند. ممکن است یک نفر در هر دو این رشته ها فعالیت داشته باشد.
پروتز ها اندام های مصنوعی هستند که برای بیمار ساخته شده و در جای اندام طبیعی از دست رفته گذاشته میشوند. بیماران به علل متفاوتی ممکن است یک اندام یا قسمتی از آن را نداشته باشند. یک نوزاد ممکن است در بدو تولد فاقد قسمتی از اندام باشد و ممکن است یک اندام غیر کارا یا بد شکل داشته باشد که پزشک برای بهتر کردن شکل یا کارآیی آن مجبور به قطع قسمتی از آن و سپس جایگزینی قسمت قطع شده با یک قسمت مصنوعی باشد.
هر فردی ممکن است در طول زندگی خود به علت ضربات وارده به اندام یا سوختگی یا سرمازدگی یا دیگر حوادث دچار آسیب های شدیدی شود که منجر به قطع عضو گردد. گاهی اوقات هم ابتلا به بعضی بیماری ها مانند دیابت موجب از دست رفتن قسمتی از اندام شود. تمام این بیماران نیاز به اندام مصنوعی دارند تا نه تنها شکل و ظاهر بهتری داشته باشند بلکه کارآیی آنها هم بهتر شود. یک فعال ارتوپدی فنی اندام مصنوعی بیمار را متناسب با دیگر قسمت های بدن وی ساخته و آن را برای بیمار آماده میکند.
ارتوز یا بریس ها وسایلی هستند که در کنار اندام قرار گرفته و حرکات آن را در جهاتی خاص محدود کرده یا کنترل میکنند. بیماران به علل متفاوتی ممکن است نیاز به ارتوز داشته باشند.
بیمارانی که به علت مشکلات مادرزادی کنترل مناسبی روی حرکات مفاصل خود ندارند از ارتوز استفاده میکنند. بدنبال آسیب هاییکه بعد از تصادفات و یا دیگر ضربات به اندام ها وارد میشود و یا بعد از اعمال جراح ممکن است بیماران تا مدتی نیاز به استفاده از بریس یا ارتوز داشته باشند. بسیاری از بیماری های سیستم عصبی محیطی و مرکزی که موجب عدم توانایی بیمار در کنترل اندام هایش میشوند نیاز به ارتوز دارند.
ارتوز ها ممکن است از قبل آماده باشند و یا به توسط ارتوپدی فنی ساخته شوند. در مواردی که بیمار از یک ارتوز از قبل آماده شده استفاده میکند ارتوپدی فنی میتواند طرز درست استفاده از آن را به بیمار آموزش داده و در صورت لزوم تغییراتی در آن بدهد که اندازه اندام بیمار شود. برای بعضی بیماران لازم است که ارتوز به اندازه اندام بیمار ساخته شود. ارتوپدی فنی این ارتوز ها را ساخته و طرز استفاده از آنها را به بیمار آموزش میدهد. همچنین ساختن و مراقبت از ارتوز ها از وظایف ارتوپدی فنی است.
کسانی که در زمینه ارتوپدی فنی تحصیل کرده و فعالیت میکنند ممکن است تکنیسن باشند و یا ممکن است مدرک کارشناسی، کارشناسی ارشد و یا دکتری در رشته ارتوپدی فنی داشته باشند. تمام این مقاطع در ایران و بسیاری کشورهای دیگر تدریس میشود. کسی که در رشته ارتوپدی فنی تحصیل کرده و فعالیت میکند باید دانش بالایی در زمینه آناتومی بدن انسان و بیماری های سیستم حرکتی داشته باشد. این افراد همچنین دانش و مهارت های بالایی در زمینه های فنی و دانش مکانیک و علم استفاده از مواد دارند.